Ban Thường vụ Đảng ủy xã Nam Dương vừa ban hành Kế hoạch thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, xác định phát triển văn hóa và con người là nền tảng tinh thần, nguồn lực nội sinh quan trọng và động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội địa phương trong giai đoạn mới.
Kế hoạch được xây dựng trên cơ sở bám sát Kế hoạch số 36-KH/TU của Ban Thường vụ Tỉnh ủy, hướng tới mục tiêu xây dựng con người Nam Dương phát triển toàn diện, môi trường văn hóa lành mạnh, văn minh; bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống gắn với phát triển du lịch, làng nghề và xây dựng nông thôn mới nâng cao, kiểu mẫu.
Theo đó, Đảng ủy xã yêu cầu việc triển khai thực hiện Nghị quyết phải được tiến hành nghiêm túc, thường xuyên, đồng bộ và hiệu quả; tạo sự thống nhất cao trong nhận thức và hành động của cả hệ thống chính trị và Nhân dân về vai trò đặc biệt quan trọng của văn hóa trong sự phát triển bền vững của địa phương.
Kế hoạch nhấn mạnh quan điểm phát triển văn hóa ngang tầm với kinh tế, chính trị, xã hội; lấy con người là trung tâm, chủ thể, mục tiêu và động lực phát triển. Các giá trị văn hóa phải được gắn kết hài hòa trong mọi lĩnh vực đời sống xã hội, trở thành “sức mạnh mềm” của địa phương. Đồng thời, phát huy truyền thống đoàn kết, hiếu học, cần cù lao động, tương thân tương ái của người dân Nam Dương; xây dựng môi trường văn hóa nhân văn, hiện đại, giàu bản sắc.
Đặc biệt, địa phương xác định gắn phát triển văn hóa với phát triển du lịch cộng đồng, du lịch trải nghiệm, trong đó chú trọng khai thác hợp lý giá trị di tích Am Vãi, lễ hội truyền thống, làng nghề và các sản phẩm đặc trưng của địa phương.
Đến năm 2030, xã Nam Dương đặt mục tiêu xây dựng nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc; đời sống văn hóa cơ sở ngày càng phong phú; môi trường văn hóa lành mạnh được hình thành từ gia đình, nhà trường đến cộng đồng dân cư và không gian số.
Nhiều chỉ tiêu cụ thể được đặt ra như: 100% thôn, khu dân cư, trường học có thiết chế văn hóa, thể thao, sân chơi gắn với không gian xanh; duy trì hiệu quả mô hình thư viện, tủ sách cộng đồng; xây dựng quảng trường, sân vận động, trung tâm văn hóa - thể thao và các công trình tạo điểm nhấn cho xã Nam Dương mới.
Xã phấn đấu tỷ lệ hộ đạt danh hiệu “Gia đình văn hóa” đạt 88%; tỷ lệ thôn đạt chuẩn văn hóa đạt 88%; 100% trường học đạt chuẩn Quốc gia mức độ 1; trên 33,3% trường đạt chuẩn mức độ 2; tỷ lệ lao động qua đào tạo đạt 80%, trong đó 40% có bằng cấp, chứng chỉ và 80% có kỹ năng công nghệ thông tin.
Trong lĩnh vực giáo dục và phát triển con người, kế hoạch chú trọng giáo dục đạo đức, lối sống, truyền thống văn hóa địa phương cho thế hệ trẻ; tăng cường phối hợp giữa gia đình, nhà trường và xã hội; xây dựng hệ giá trị gia đình, hệ giá trị con người Nam Dương trong không gian văn hóa Kinh Bắc.
Địa phương cũng đặc biệt quan tâm công tác bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống. Trong đó, lễ hội chùa Am Vãi sẽ được nâng cao chất lượng tổ chức theo hướng văn minh, an toàn, giàu bản sắc; đồng thời thực hiện các thủ tục đề xuất công nhận là di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia.
Cùng với đó, xã tập trung phát triển các sản phẩm văn hóa - du lịch đặc trưng như mỳ gạo Nam Dương, nem ngựa và các sản phẩm cây ăn quả đặc trưng gắn với du lịch trải nghiệm, du lịch sinh thái và làng nghề. Địa phương phấn đấu xây dựng từ 2 đến 3 mô hình du lịch sinh thái, trải nghiệm nông nghiệp; hình thành từ 1 đến 2 sản phẩm du lịch đặc trưng mang dấu ấn riêng của Nam Dương.
Hằng năm, xã sẽ tổ chức nhiều hoạt động văn hóa, thể thao và du lịch trọng điểm như: mùa lễ hội xuân chùa Am Vãi, Ngày hội Văn hóa - Thể thao các dân tộc và làng nghề truyền thống, chương trình du lịch mùa quả chín, Giải Việt dã chinh phục non thiêng Am Vãi cùng nhiều chương trình giao lưu văn hóa nghệ thuật, thể thao chào mừng các ngày lễ lớn của đất nước.
Một điểm nhấn quan trọng trong kế hoạch là đẩy mạnh chuyển đổi số trong lĩnh vực văn hóa. Xã sẽ từng bước số hóa dữ liệu di tích, lễ hội; ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý và quảng bá văn hóa; xây dựng hệ thống truyền thanh thông minh tại 100% thôn, khu dân cư; khuyến khích người dân tham gia sáng tạo nội dung số tích cực, lan tỏa hình ảnh quê hương trên không gian mạng.
Để triển khai hiệu quả các mục tiêu đề ra, kế hoạch xác định 8 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm gồm: đổi mới nhận thức về phát triển văn hóa; hoàn thiện cơ chế, chính sách; xây dựng con người Nam Dương phát triển toàn diện; đổi mới quản lý văn hóa theo hướng kiến tạo, phục vụ; xây dựng hệ sinh thái văn hóa; phát triển các hoạt động dịch vụ văn hóa gắn với kinh tế địa phương; huy động hiệu quả nguồn lực đầu tư cho văn hóa; chủ động hội nhập và quảng bá giá trị văn hóa địa phương.
Ban Thường vụ Đảng ủy xã yêu cầu các chi bộ, cơ quan, đơn vị, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội triển khai thực hiện nghiêm túc kế hoạch; đưa nội dung xây dựng và phát triển văn hóa vào sinh hoạt thường xuyên; phát huy vai trò nêu gương của cán bộ, đảng viên và sự đồng thuận của Nhân dân trong xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, giàu bản sắc.
Với định hướng rõ ràng cùng quyết tâm chính trị cao, Nam Dương hướng tới mục tiêu đến năm 2045 trở thành địa phương tiêu biểu về phát triển văn hóa, du lịch khu vực Đông Bắc tỉnh Bắc Ninh; có đời sống văn hóa phong phú, môi trường sống văn minh, làng nghề phát triển bền vững và các sản phẩm văn hóa mang thương hiệu đặc trưng.